خطرات و عوارض اهدای تخمک برای زنان اهدا کننده در درمان ناباروری

اهدا-تخمکدر بعضی موارد، علل ناباروری به گونه ای نیست که با تجویز دارو یا روش های پیشرفته درمان ناباروری بتوان آنها را رفع کرد، برای مثال در بعضی زنان به خاطر سن بالا، یائسگی زودرس و اختلالات دیگر، علیرغم سالم بودن ارگان های باروری، به علت نداشتن تخمک از امکان باروری محروم هستند. در این افراد تنها راه باروری، دریافت تخمک اهدایی از یک داوطلب زن است.

در سال های نه چندان دور هنگامی که زوجی برای بچه دار شدن اقدام می کردند و نتیجه نمی گرفتند، یا به شرایط بی فرزندی عادت می کردند و یا جدا می شدند و یا فرزند شخص دیگری را به عنوان فرزند خود بزرگ می کردند.

اما هم اکنون روش های درمان نازایی پیشرفت زیادی کرده اند. به عنوان مثال اگر خانمی به دلایل مختلف تخمک نداشته باشد و به همین دلیل قادر به بچه دار شدن نباشد، می تواند از تخمک اهدایی خانم دیگری استفاده کند.

در محیط آزمایشگاه تخمک اهدایی توسط اسپرم های مرد که همسر گیرنده تخمک است لقاح می یابد و جنین حاصله از این لقاح در رحم زن نابارور منتقل می شود.

اولین کودک حاصل از اهدای تخمک در جهان در سال ۱۹۸۴ متولد شده است و این روش هم اکنون در کشور ما پس از طی مراحل شرعی و قانونی آن سالهاست که مورد استفاده قرار می گیرد.

در اینجا خطرات اهدای تخمک که ممکن است سلامت زن اهداکننده تخمک را تهدید کند، آورده شده است.

۱- مشکلات تزریق: برای تحریک تخمدان های زن اهداکننده تخمک، پزشک هورمون هایی را به او تزریق می کند تا تخمک های سالم آزاد شوند. بسیاری از خانم ها هیچ گونه مشکلی در حین تزریق برایشان بوجود نمی آید، اما عده ای ممکن است حساسیت نشان دهند و ناراحتی هایی مانند قرمزی و کبودی را در محل تزریق تجربه کنند. برخی زنان علائم نادر مانند احتباس مایعات در بدن، درد سینه ها هنگام دست زدن، کج خلقی و .. را گزارش کرده ند که این نشانه  ها از عوارض اهدا تخمک می باشد.

۲- کیست تخمدان : یکی از عوارض اهدای تخمک، کیست های تخمدانی می باشد. این عارضه در کمتر از یک درصد موارد گزارش شده است. در صورت تشکیل کیست های تخمدانی، روش جراحی برای این زنان پیشنهاد می شود.

۳- سندرم تحریک بیش از حد تخمدان ها : در برخی از اهداکننده های تخمک، سندروم تحریک بیش از حد تخمدان ها ایجاد می شود که عوارض اهدا تخمک مانند کم آبی بدن، آسیب کلیه ها، تجمع مایعات در اندام ها و مشکلات لخته شدن خون را در پی دارد. زمانی که قرار است از زن اهدا کننده، تخمک گرفته شود، هورمونی به بدن او تزریق می شود تا بدن او چند تخمک آزاد کند. اگر بدن او نتواند سطح هورمون های تزریق شده را در بدن کنترل کند و نسبت به آنها حساسیت نشان دهد، سلامتی فرد تهدید می شود و حتی ممکن است زندگی فرد را در معرض خطر قرار دهد .

۴- آسیب رگ های خونی: در عوارض اهدای تخمک احتمال ایجاد این عارضه کم می باشد. این عارضه می تواند در حین برداشتن تخمک از بدن فرد ایجاد شود و به رگ های خونی فرد اهداکننده آسیب برساند و یا پس از اهدا، فرد دچار عفونت شود .اما اگر پزشک حاذق و متبحری این کار را انجام دهد، احتمال ایجاد صدمه و آسیب های بدنی کاهش پیدا می کند.

۵- گر گرفتگی : یکی از عوارض تزریق هورمون های تحریک کننده تخمدان، گر گرفتگی است. عرق کردن، اضطراب، خشکی واژن، بی خوابی، ضربان قلب سریع و احساس گرمای شدید از عوارض اهدای تخمک از این تزریق محسوب می شود.

پزشکان برای فرد اهداکننده تخمک شرایطی مانند یائسگی را  بوجود می آورند تا در طی آن بتوانند تخمک آزاد شده را دریافت کنند (علائم شبه یائسگی). فرد ممکن است برای مدتی دوره منظم قاعدگی را از دست بدهد.

۶- افسردگی و مشکلات روانی : از دیگر عوارض اهدای تخمک افسردگی و مشکلات روانی می باشد. گاهی دیده می شود که فرد پس از اهدای تخمک، دچار افسردگی می شود. لازم به ذکر است که برای جلوگیری از بوجود آمدن این مشکل، فرد اهدا کننده باید خود را از لحاظ روانی آماده کند تا بتواند پاسخ گوی سئوالات خود در آینده باشد، مثلا به خود افتخار کند که توانسته یک فرزند را به دیگران اهدا کند و وسیله خوشحالی خانواده ای را فراهم آورد و ناتوانی یک زن را برای بچه دار شدن جبران کند.

تذکر : در کشور هایی که مجهز به تکنولوژی اهدای تخمک می باشند، زنان معمولا با دو نوع انگیزه اقدام به اهدای تخمک می کنند.

انگیزه اول که بسیار پسندیده می باشد این است که فرد قصد کمک به زوج ناباروری را دارد که معمولا بروز افسردگی و مشکلات روانی و اخلاقی در این طیف از زنان بسیار کم گزارش شده است و معمولا این گروه رضایت مندی خود را از اهدای تخمک اعلام می کنند.

دسته دوم تنها انگیزه مالی برایشان مهم است که متاسفانه این دسته از زنان به محض مواجهه با عوارض اهدای تخمک، دچار مشکلات و مسائل روانی می شوند و ممکن است افسردگی های طولانی مدت بگیرند.

۷- سرطان دستگاه های تناسلی : برخی مطالعات نشان داده است که اهدای تخمک شانس فرد را برای ابتلا به سرطان های زنانه مانند سرطان تخمدان، گردن رحم، واژن و رحم افزایش می دهد. اعتقاد بر آن است که هورمون تزریق شده برای تولید تخمک می تواند منجر به بروز سرطان های زنانه شود.

۸- احتمال مرگ : از دیگر عوارض اهدای تخمک احتمال مرگ می باشد. اگرچه احتمال مرگ بسیار نادر می باشد، اما علت مرگ می تواند ابتلا به سرطان های زنانه، از دست دان اندام و یا پیشرفت عوارض سندروم تحریک بیش از حد تخمدان ها باشد.

 

 

منبع:تبیان

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

*

code